Sposoby rozwiązania stosunku pracy

Rozwiązanie stosunku pracy to kluczowy moment zarówno dla pracownika, jak i pracodawcy. Proces ten powinien być przeprowadzony zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa pracy oraz w sposób profesjonalny i szanujący obie strony. Kodeks pracy wyróżnia kilka sposobów zakończenia stosunku pracy. W niniejszym artykule przedstawiamy najważniejsze informacje z nimi związane.

1. Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron

Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron może być zastosowane do każdego rodzaju umów. Porozumienie określa termin, z którego upływem umowa zostaje rozwiązana, natomiast w przypadku jego braku powstaje domniemanie, że umowa zakończyła się z dniem zawarcia porozumienia. Ten rodzaj zakończenia stosunku pracy jest najbardziej elastyczny, ale też dogodny dla obu stron, ponieważ opiera się na wzajemnych ustaleniach pracodawcy i pracownika. Skoro porozumienie jest wynikiem zgody, nie ma konieczności uzasadniania tej decyzji.

2. Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem

Rozwiązanie umowy o pracę za wypowiedzeniem może zostać zainicjowane zarówno przez pracodawcę, jak i pracownika. Stosunek pracy ulega zakończeniu po upływie okresu wypowiedzenia, który jest zależny od rodzaju umowy.

W przypadku umowy na okres próbny, okres wypowiedzenia wynosi:

• 3 dni robocze, jeżeli okres próbny nie przekracza 2 tygodni;
• 1 tydzień, jeżeli okres próbny jest dłuższy niż 2 tygodnie;
• 2 tygodnie, jeżeli okres próbny wynosi 3 miesiące.

Okres wypowiedzenia umowy na czas określony oraz na czas nieokreślony uzależniony jest z kolei od długości stażu pracy u danego pracodawcy i wynosi:

• 2 tygodnie, jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy;
• 1 miesiąc, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy;
• 3 miesiące, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 3 lata.

3. Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia

Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia możemy podzielić na trzy grupy: wypowiedzenie przez pracodawcę z winy pracownika, wypowiedzenie przez pracodawcę bez winy pracownika oraz wypowiedzenie przez pracownika. 

Wypowiedzenie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika

Zwane potocznie zwolnieniem dyscyplinarnym, może nastąpić, gdy:

• pracownik dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych.
• pracownik w czasie trwania umowy o pracę, popełnił przestępstwo, które uniemożliwia dalsze zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku, jeżeli przestępstwo to jest oczywiste lub zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem.
• pracownik w sposób zawiniony utraci uprawnienia konieczne do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku.

Wypowiedzenie umowy o pracę bez wypowiedzenia bez winy pracownika

Występuje wówczas, jeżeli spełniona zostanie jedna z poniższych przesłanek:

1) jeżeli niezdolność pracownika do pracy wskutek choroby trwa:

a) dłużej niż 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy krócej niż 6 miesięcy lub

b) dłużej niż łączny okres pobierania z tego tytułu wynagrodzenia i zasiłku oraz pobierania świadczenia rehabilitacyjnego przez pierwsze 3 miesiące – gdy pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy co najmniej 6 miesięcy lub jeżeli niezdolność do pracy została spowodowana wypadkiem przy pracy albo chorobą zawodową.

2) w razie usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy z innych przyczyn, trwającej dłużej niż 1 miesiąc.

Rozwiązanie bez wypowiedzenia przez pracownika

Jest możliwe w następujących przypadkach:

• wydane zostanie orzeczenie lekarskie stwierdzające szkodliwy wpływ wykonywanej pracy na zdrowie pracownika, a pracodawca nie przeniesie go w terminie wskazanym w orzeczeniu lekarskim do innej pracy, odpowiedniej ze względu na stan jego zdrowia i kwalifikacje zawodowe.
• pracodawca dopuścił się ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków wobec pracownika.

4. Upływ czasu, na jaki była zawarta

Rozwiązanie umowy w wyniku upływu czasu dotyczy umów na okres próbny oraz na czas określony. Nie wymaga składania dodatkowych oświadczeń, ponieważ wola stron o terminie zakończenia stosunku pracy wyrażona została w dniu jego nawiązania. Jeżeli natomiast strony przed upływem okresu, na jaki umowa została zawarta, wyrażą wolę przedłużenia trwania stosunku pracy, aneks traktuje się jak nową umowę o pracę.

---

O autorze: